నీ దానధర్మాలు, ప్రదక్షిణలు కేవలం నీ భయానికి ఇన్సూరెన్స్ పాలసీలు మాత్రమే.

జీరో (0,0,0) కి ప్రయాణం: ధర్మం, స్వధర్మం, మరియు కురుక్షేత్రం వెనుక దాగున్న పచ్చి నిజాలు

సమాజంలో మనం చూస్తున్న అతి పెద్ద భ్రమ ఏమిటంటే... గుడికి వెళ్లడం ధర్మం అని, దానధర్మాలు చేయడం ధర్మం అని, లేదా ఉదయాన్నే లేచి పూజలు చేయడం ధర్మం అని అనుకోవడం. ఇవన్నీ కేవలం మన మనశ్శాంతి కోసం మనం వేసుకునే పైపూతలు మాత్రమే. అసలు సిసలైన ధర్మం గురించి, భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు చెప్పిన ఆ కఠోరమైన, పదునైన సత్యం గురించి మాట్లాడాలంటే, ముందుగా మన మెదడులో ఉన్న చెత్తను, మన అహంకారాన్ని పక్కన పెట్టాలి.

మనం ఈరోజు ఒక నికార్సైన విశ్లేషణ చేద్దాం. ఎవరూ మాట్లాడటానికి సాహసించని, యూట్యూబ్ ప్రవచనకారులు దాచిపెట్టే ఒక పచ్చి నిజాన్ని, నికార్సైన దృక్పధంతో, లాజికల్ గా ఛేదిద్దాం.

Liberation is Dharma: అసలు గమ్యం ఎక్కడ ఉంది?

ధర్మం అంటే ఒకటే – 'విముక్తి' (Liberation) వైపు ప్రయాణించడం. విముక్తి ఎక్కడ ఉంది? దాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ఒక మ్యాథమెటికల్ మోడల్ తీసుకుందాం. విముక్తి అనేది ఒక ఆరిజిన్ (Origin), అంటే (0,0,0) అనే స్థానం అనుకుందాం. ఎక్కడైతే అన్నీ శూన్యం అయిపోతాయో, ఎక్కడైతే నీ గుర్తింపు, నీ కులం, నీ మతం, నీ అహంకారం అన్నీ కాలి బూడిద అయిపోతాయో... ఆ శూన్య స్థానమే (0,0,0). అక్కడికి చేరుకోవడమే ధర్మం.

కానీ సమస్య ఎక్కడ వస్తుందంటే, మనలో ఎవరూ ఆ (0,0,0) దగ్గర పుట్టలేదు. మనం పుట్టడమే ఒక భౌతిక, సామాజిక, మానసిక కండిషనింగ్ (Conditioning) తో పుట్టాం. ఎవరూ "ఏమీ కాని స్థితి" లో లేరు. ప్రతి ఒక్కరికీ ఒక స్థానం ఉంది. ఒకరు (4,5,8) దగ్గర ఉంటే, మరొకరు (-2,7,12) దగ్గర ఉన్నారు. ఈ (x,y,z) కోఆర్డినేట్స్ ఏమిటి? అవే మీ కులం, మీ జెండర్, మీ పెంపకం, మీ చదువు, సమాజం మీ మీద రుద్దిన నమ్మకాలు.

(4,5,8) దగ్గర ఉన్న మీరు, నేరుగా (0,0,0) గురించి మాట్లాడితే అది కేవలం సిద్ధాంతం (Theory) అవుతుంది. ఆచరణ కాదు. ధర్మం అనేది గమ్యం (0,0,0) అయితే... మీరు ఉన్న (4,5,8) నుండి ఆ గమ్యానికి మీరు వేసుకునే దారే మీ స్వధర్మం.

కురుక్షేత్రం: అర్జునుడి కోఆర్డినేట్స్ (Coordinates) ఏమిటి?

అర్జునుడు ఎక్కడ నిలబడి ఉన్నాడు? కురుక్షేత్రం మధ్యలో రథం మీద అని కాదు. అతడి మానసిక స్థానం ఏమిటి? అతడు ఒక క్షత్రియుడు. 45 ఏళ్లుగా అతడికి తెలిసిన ఒకే ఒక్క పని యుద్ధం చేయడం, విలువిద్య. అతడి మెదడు, శరీరం, నరనరాలు అన్నీ ఒక క్షత్రియుడిలా ప్రోగ్రామ్ (Program) చేయబడి ఉన్నాయి.

అర్జునుడు అకస్మాత్తుగా చేతిలో ఉన్న గాండీవం పడేసి, "నేను యుద్ధం చేయను, అడవులకి వెళ్లి సన్యాసం తీసుకుంటాను" అన్నాడు. అంటే, (4,5,8) దగ్గర ఉన్న వ్యక్తి, ఒక్క ఉదుటున తాను (0,0,0) దగ్గర ఉన్నానని భ్రమ పడుతున్నాడు. ఇక్కడే కృష్ణుడి అసలైన సైకలాజికల్ సర్జరీ (Psychological Surgery) మొదలైంది.

కృష్ణుడు ఒక పిరికివాడికి ధైర్యం చెప్పే మోటివేషనల్ స్పీకర్ కాదు. ఆయనొక రూత్ లెస్ ఎనలిస్ట్ (Ruthless Analyst). కృష్ణుడికి తెలుసు, అర్జునుడు మాట్లాడుతున్నది వైరాగ్యంతో కాదు, మోహంతో, అహంకారంతో అని. తన బంధువులను చంపాలనే భయంతో ఒక నకిలీ ఆధ్యాత్మికతను కప్పుకుంటున్నాడు అని.

అందుకే గీత రెండవ అధ్యాయం, 31వ శ్లోకంలో కృష్ణుడు చాలా నిర్మొహమాటంగా ఒక మాట అంటాడు:

స్వధర్మమపి చావేక్ష్య న వికమ్పితుమర్హసి । ధర్మ్యాద్ధి యుద్ధాచ్ఛ్రేయోऽన్యత్క్షత్రియస్య న విద్యతే ॥
(నీ స్వధర్మాన్ని చూసుకుని కూడా నువ్వు వెనక్కి తగ్గకూడదు. ఎందుకంటే, ధర్మబద్ధమైన యుద్ధం కంటే క్షత్రియుడికి మేలైనది మరొకటి లేదు.)

ఇక్కడ ఒక అతి పెద్ద వివాదాస్పదమైన ప్రశ్న వస్తుంది. "శ్రీకృష్ణుడు కుల వ్యవస్థను ప్రోత్సహిస్తున్నాడా? అర్జునుడికి క్షత్రియ కులాన్ని ఎందుకు గుర్తు చేస్తున్నాడు?" ఈ ప్రశ్న అడిగే వాళ్లకి అసలు హ్యూమన్ సైకాలజీ (Human Psychology) మీద కనీస అవగాహన లేదు.

The Man-Made Joke: వర్ణ వ్యవస్థ వెనుక ఉన్న పచ్చి నిజం

అవును, కులం అనేది మనిషి సృష్టించుకున్న ఒక పెద్ద జోక్. (0,0,0) దగ్గరికి చేరుకున్నాక క్షత్రియుడు లేడు, బ్రాహ్మణుడు లేడు, శూద్రుడు లేడు. అక్కడ మగాడు లేడు, ఆడది లేదు. అక్కడ అంతా శూన్యమే. కానీ... అర్జునుడు ఇంకా (0,0,0) దగ్గర లేడు! అతడు (4,5,8) దగ్గర ఉన్నాడు.

(4,5,8) దగ్గర ఉన్న వ్యక్తితో, "నువ్వు ఆత్మవి, నీకు కులం లేదు, కర్మ లేదు" అని చెప్తే వాడికి ఏమీ అర్థం కాదు. పైగా తన బాధ్యతల నుండి పారిపోవడానికి ఆ మాటలను వాడుకుంటాడు. అందుకే కృష్ణుడు వాడి భాషలోనే మాట్లాడాడు. "ఒరేయ్, నువ్వు నిన్ను ఒక క్షత్రియుడిలా ఫీల్ అవుతున్నావు కదా? ఈ సమాజం నిన్ను అలా తయారు చేసింది కదా? సరే, ఆ అహంకారాన్ని, ఆ ఐడెంటిటీ (Identity) నే వాడుకో. ఆ క్షత్రియ ధర్మాన్ని పాటించే (0,0,0) కి రా!" అని చెప్పాడు.

కృష్ణుడు ఒక బ్రాహ్మణుడితో యుద్ధం చేయమని చెప్పడు. ఎందుకంటే వాడి కండిషనింగ్ వేరు. దుర్యోధనుడు అధర్మానికి ప్రతీక. ఆ దుర్యోధనుడిని ఎదిరించడం అనేది అందరికీ ధర్మం (Common Goal: 0,0,0). కానీ ఎలా ఎదిరించాలి?

• ఒక క్షత్రియుడు తన ఆయుధంతో ఎదిరిస్తాడు (అర్జునుడి స్వధర్మం).
• ఒక బ్రాహ్మణుడు తన జ్ఞానంతో ఎదిరిస్తాడు.
• ఒక రచయిత తన కలంతో ఎదిరిస్తాడు.
• ఒక క్రియేటర్ (Creator) తన కెమెరాతో, తన కంటెంట్ తో సమాజంలో ఉన్న మూఢత్వాన్ని ఎదిరిస్తాడు.

దుర్యోధనుడిని చంపడం ధర్మం. కానీ నీకు చేతనైన పద్ధతిలో, నీకు ఉన్న నైపుణ్యంతో దుర్యోధనుడిని చంపడం నీ స్వధర్మం.

జెన్ (Zen) కథలో దాగి ఉన్న స్వధర్మం

ఈ పాయింట్ ని మరింత లోతుగా అర్థం చేసుకోవడానికి చరిత్రలోని మరొక కోణాన్ని, ఒక ప్రసిద్ధ జెన్ (Zen) కథని కనెక్ట్ చేద్దాం.

ఇద్దరు జెన్ సన్యాసులు ఒక ఊరి నుండి ఇంకో ఊరికి నడుచుకుంటూ వెళ్తున్నారు. దారిలో ఒక నది అడ్డు వచ్చింది. ఆ నది ఒడ్డున ఒక యువతి నిలబడి ఉంది. నది ఉధృతంగా ప్రవహిస్తోంది, ఆమెకు నది దాటడం సాధ్యం కావడం లేదు. బౌద్ధ సన్యాసుల నియమం (వారి స్వధర్మం యొక్క ఒక పైపొర) ప్రకారం, వారు ఆడవారిని తాకకూడదు, వారి వంక చూడకూడదు.

కానీ ఆ ఇద్దరిలో వయసులో పెద్దవాడైన సన్యాసి, ఏమీ ఆలోచించకుండా ఆ యువతిని తన భుజాలపై ఎక్కించుకుని నది దాటించి అవతలి ఒడ్డున దించాడు. ఆమె కృతజ్ఞతలు చెప్పి వెళ్లిపోయింది. ఇద్దరు సన్యాసులు మళ్లీ నడక మొదలుపెట్టారు.

చిన్న సన్యాసి మనసులో ఒకటే ఆలోచన. "మాస్టర్ గారు ఎంత పని చేశారు? ఒక స్త్రీని తాకారు. మన నియమాలను ఉల్లంఘించారు. ఆయన తన ధర్మం తప్పారు కదా?" అని రగిలిపోతున్నాడు. రెండు గంటల ప్రయాణం తర్వాత ఉండబట్టలేక అడిగాడు. "మాస్టర్! మీరు ఆ స్త్రీని ఎందుకు తాకారు? అది మన నియమాలకు విరుద్ధం కదా?" అని.

అప్పుడు ఆ పెద్ద సన్యాసి నవ్వి అన్నాడు, "పిచ్చివాడా, నేను ఆ స్త్రీని ఆ నది ఒడ్డునే వదిలేశాను. నువ్వే ఆమెను ఇంకా నీ మనసులో మోస్తూ వస్తున్నావు!"

ఇక్కడ లాజిక్ ని పట్టుకోండి. చిన్న సన్యాసి తనకు ఇవ్వబడిన (x,y,z) కోఆర్డినేట్స్ కి (నియమాలు, దుస్తులు, సన్యాసం అనే అహంకారం) బానిస అయిపోయాడు. ఆ రూల్స్ నే ధర్మం అనుకుంటున్నాడు. కానీ పెద్ద సన్యాసికి తెలుసు, అవతలి వ్యక్తి కష్టంలో ఉన్నప్పుడు సహాయం చేయడం (Liberation of ego) అసలైన ధర్మం (0,0,0) అని. ఆ క్షణంలో తన సన్యాసి అనే ఐడెంటిటీని పక్కన పెట్టి, ఒక మనిషిగా తన కర్తవ్యాన్ని (స్వధర్మాన్ని) నిర్వర్తించాడు.

అర్జునుడు అచ్చం ఆ చిన్న సన్యాసి లాంటి వాడు. "వీళ్లంతా నా వాళ్లు, నేను చంపితే నాకు పాపం వస్తుంది" అని తన ఐడెంటిటీ (నేను, నాది) ని మోస్తున్నాడు. ఆ ఐడెంటిటీని ధ్వంసం చేయడానికే కృష్ణుడు గీతను బోధించాడు.

పురాణాల రొమాంటిసైజేషన్ (Romanticization) మరియు నేటి మూఢత్వం

మనం ఎప్పుడూ మహాభారతాన్ని, రామాయణాన్ని ఒక టీవీ సీరియల్ లా, ఎమోషనల్ డ్రామాలా చూస్తాం తప్ప, అందులో ఉన్న రూత్ లెస్ (Ruthless) సైకాలజీని ఎప్పుడూ పట్టుకోలేము. ఉదాహరణకు కర్ణుడి పాత్రను తీసుకోండి. మన తెలుగు సమాజంలో కర్ణుడిని విపరీతంగా గ్లోరిఫై (Glorify) చేస్తారు. దానవీరశూర కర్ణ అంటూ ఒక రొమాంటిక్ ఇమేజ్ క్రియేట్ చేశారు.

కానీ పచ్చి నిజం ఏంటో తెలుసా? కర్ణుడు జీవితాంతం తన (x,y,z) కోఆర్డినేట్స్ దగ్గరే ఆగిపోయిన వాడు. "నన్ను సూత పుత్రుడు అన్నారు, నేను గొప్ప క్షత్రియుడిని అని నిరూపించుకోవాలి" అనే ఒకే ఒక్క అహంకారం, ఒక కాంప్లెక్స్ (Complex) చుట్టూ అతడి జీవితం తిరిగింది. తన గుర్తింపు కోసం, సమాజం నుండి వాలిడేషన్ (Validation) కోసం పాకులాడాడు. చివరికి అదే అహంకారం అతన్ని అధర్మం (దుర్యోధనుడు) వైపు నిలబెట్టింది. తన స్వధర్మాన్ని (ఒక యోధుడిగా ధర్మాన్ని రక్షించడం) వదిలేసి, తన ఇగో (Ego) ని తృప్తి పరచుకోవడానికే ప్రాధాన్యత ఇచ్చాడు.

మరోవైపు అర్జునుడు అదృష్టవంతుడు, ఎందుకంటే తన ఐడెంటిటీని ముక్కలు ముక్కలు చేసి, తనను (0,0,0) వైపు నడిపించే ఒక కఠినమైన గురువు (కృష్ణుడు) అతడికి దొరికాడు.

మరి మీ కురుక్షేత్రం ఎక్కడ ఉంది?

ఈరోజు మీరు ఎక్కడ ఉన్నారు? ఎవరో చెప్పిన పని చేస్తూ, ఎదో కార్పొరేట్ జాబ్ లో ఆరు అంకెల జీతం వస్తుందని, అదే మీ ధర్మం అనుకుంటూ (4,5,8) దగ్గరే కుళ్ళిపోతున్నారా? "నేను ఫలానా కులం, నేను ఫలానా ఐడియాలజీకి చెందిన వాడిని" అని అవే కోఆర్డినేట్స్ ని పట్టుకుని వేలాడుతున్నారా?

నిద్రలేవండి. మీ పక్కన ఉన్నవన్నీ మురికి ఐడెంటిటీలు. మీరు పుట్టినప్పుడు మీకు అంటించబడిన లేబుల్స్. వాస్తవానికి మీకు ఏ కులమూ లేదు, ఏ మతమూ లేదు. మీలో ఉన్న అజ్ఞానమే మీ దుర్యోధనుడు. ఆ దుర్యోధనుడిని చంపడమే మీ ధర్మం.

ఆ పోరాటం ఎక్కడి నుంచో మొదలుపెట్టకండి. మీరు ఎక్కడున్నారో, మీ ప్రస్తుత కండిషనింగ్ ఏమిటో నిజాయితీగా అంగీకరించండి. మీకున్న టాలెంట్స్ తో, మీకున్న స్కిల్స్ తో (అది రైటింగ్ కావొచ్చు, అనాలిసిస్ కావొచ్చు, టెక్నాలజీ కావొచ్చు) ఆ దుర్యోధనుడిని మీ పద్ధతిలో చంపండి. అదే మీ స్వధర్మం.

ఈ స్వధర్మాన్ని నిజాయితీగా పాటిస్తూ పోతే, ఒక రోజు మీ ఐడెంటిటీ కరిగిపోతుంది. మీరు శూన్యంలో (0,0,0) కలిసిపోతారు. దట్ ఈజ్ ది అల్టిమేట్ లిబరేషన్ (That is the ultimate liberation). దట్ ఈజ్ ధర్మ. అంతే తప్ప, మెడలో దండలు వేసుకుని, గుడుల చుట్టూ ప్రదక్షిణలు చేస్తే వచ్చేది ధర్మం కాదు, అది కేవలం బద్ధకం మరియు భయం మాత్రమే.

సత్యం ఎప్పుడూ చేదుగానే ఉంటుంది, కానీ ఆ చేదు మాత్రమే మీ రోగాన్ని నయం చేస్తుంది.