సమాజం మిమ్మల్ని వాడేస్కుంటుందా? అయితే ఆ తప్పు మీదే.

ఒక చేదు నిజం చెప్పనా? మీరు మర్యాద ఇస్తున్నారనుకునే చోట దాగి ఉన్నది మీ భయమే. మీరు "సామాజిక నిబంధనలు" (Social Norms) అని ముద్దుగా పిలుచుకునే ఆ పదం వెనుక దాగి ఉన్న అసలు రూపం—మీ దురాశ, మీ పిరికితనం.

సమాజం మిమ్మల్ని ఎందుకు అణగదొక్కుతోందో, ఎందుకు మీపై ఆధిపత్యం చెలాయిస్తోందో ఎప్పుడైనా లోతుగా ఆలోచించారా? దానికి కారణం మీ చుట్టూ ఉన్న మనుషులు కారు, దానికి ఏకైక కారణం—మీకు సౌకర్యం పట్ల ఉన్న పిచ్చి ప్రేమ, మరియు మీరు గీసుకున్న పరిమితులు పట్ల మీకున్న గౌరవం.

1. "సామాజిక నిబంధనలు" - భయానికి ముసుగు మాత్రమే

కుటుంబంలో ఎవరికీ ఏ యోగ్యతా లేదు, వాళ్ళు పనికిమాలిన వాళ్ళు అని మీకు స్పష్టంగా తెలుసు. అయినా సరే, వాళ్ళ కాళ్లు మొక్కుతారు, వాళ్ళ ముందు వంగి నమస్కరిస్తారు. ఎందుకు? అడిగితే వచ్చే సమాధానం: "అది మన కల్చర్ అండీ, Social Norms కదా!"

ఇది పచ్చి అబద్ధం.

Social Norms అనేవి ఆకాశం నుండి ఊడిపడలేదు. మీరు ఎందుకు వంగుతున్నారంటే, ఆ వ్యక్తి దగ్గర నుండి మీకు ఏదో ఒక లాభం కావాలి. ఆ లాభం ఆర్థికపరమైనది కావచ్చు, "వీడు మంచివాడు" అనే సర్టిఫికెట్ కావచ్చు, లేదా కుటుంబంలో గొడవలు రాకుండా కాపాడుకునే భద్రత కావచ్చు. ఒక చేతకాని వాడి ముందు మీరు మోకరిల్లుతున్నారు అంటే, మీరు వాడికి గౌరవం ఇవ్వడం లేదు, మీ స్వేచ్ఛను కొన్ని చిల్లర ప్రయోజనాల కోసం అమ్ముకుంటున్నారు అని అర్థం.

సమస్య ఏమిటంటే, ఈ నిజాన్ని ఒప్పుకునే నిజాయితీ మనకు లేదు. అందుకే ఆ బానిసత్వానికి "మర్యాద" అని పేరు పెట్టి మురిసిపోతున్నాం.

2. రాజీ పడుతున్నావా? అయితే నిన్ను నువ్వు అసహ్యించుకో!

ఒకవేళ నిజంగానే తప్పనిసరి పరిస్థితుల్లో, ప్రాణసంకటంలో ఉండి, ఒకరి ముందు వంగాల్సి వస్తే, వంగండి. కానీ, ఆ పని చేస్తున్న ప్రతిసారీ మీ పట్ల మీకు అసహ్యం పుట్టాలి. లోపల రక్తం ఉడకాలి.

కొంతమంది ఉంటారు, నచ్చని ఉద్యోగం చేస్తారు, నచ్చని చోట బతుకుతారు, కానీ చాలా క్యాజువల్ గా, నవ్వుతూ వెళ్లి అందులో కలిసిపోతారు. "ఏం చేస్తాం, తప్పదు కదా, EMI కట్టాలి కదా" అంటూ ఆ బానిసత్వాన్ని జస్టిఫై చేసుకుంటారు. అదే అతిపెద్ద క్యాన్సర్.

మీరు తప్పు చేస్తున్నారు, ఆ విషయం మీకు తెలుసు. అలాంటప్పుడు ఉదయం కార్డ్ స్వైప్ చేసి ఆ నచ్చని ఆఫీసులోకి అడుగుపెడుతున్న ప్రతిసారీ, మీ గొంతులో పచ్చి నెత్తురు తాగినంత చేదు పుట్టాలి. తలనొప్పి రావాలి, కడుపులో దేవెయ్యాలి. అంతే తప్ప, చిరునవ్వులు చిందిస్తూ, "ఇదంతా మాయ" అని వేదాంతం మాట్లాడుతూ బానిసత్వంలో సుఖం వెతుక్కోకూడదు. మీ ప్రస్తుత పరిస్థితి పట్ల మీకు తీవ్రమైన ద్వేషం కలగనంత వరకు, మీరు ఆ నరకం నుండి బయటపడలేరు.

3. యుద్ధానికి సన్నద్ధం: నీ ఆయుధాలకు పదును పెట్టు

ఒక కుర్రాడు, IIM లాంటి అత్యున్నత సంస్థ నుండి బయటకు వచ్చి, మంచి కార్పొరేట్ ఉద్యోగం చేస్తున్నాడు. అతనికి అప్పులున్నాయి, ఎడ్యుకేషన్ లోన్ ఉంది. కానీ అతనికి తెలుసు, తను ఆ కార్పొరేట్ గదిలో ఉండాల్సిన వాడు కాదు అని. స్వేచ్ఛ కావాలంటే ఉత్తుత్తి మాటలు సరిపోవు. మీరు నచ్చని వాతావరణంలో, జీతం కోసం పనిచేస్తున్నప్పుడు, ఆ తర్వాత దొరికే ఖాళీ సమయంలో Chill అవ్వకండి. రిలాక్స్ అవ్వకండి. ఆ సమయాన్ని మీ స్వేచ్ఛను కొనుక్కోవడానికి వాడండి. మీ ఆయుధాలను పదును పెట్టండి.

4. సౌకర్యాల కోసం ఆత్మను అమ్ముకోకు

"నేను ఉద్యోగం వదిలేద్దాం అనుకుంటున్నాను, కానీ రెంట్ కట్టాలి కదా, Nutritious food తినాలి కదా" - ఇలాంటి సాకులు చెబుతుంటారు చాలామంది.

నిజమే, బ్రతకడానికి డబ్బు కావాలి. దానికి ఎవరూ కాదనడం లేదు. కానీ, మీ బానిసత్వానికి ఈ "న్యూట్రిషన్" కబుర్లు ఒక ముసుగు మాత్రమే. మీకు మార్కెట్ మొత్తం ఉద్యోగాలు ఇవ్వాల్సిన అవసరం లేదు. మీకు కావాల్సింది ఒక్క అవకాశం. అది లేకపోతే మీరే సృష్టించుకోవాలి. మీలో నిజంగా మంట ఉంటే, మార్గాలను మీరే వెతుక్కుంటారు.

ఆ కుర్రాడు తన ఐదేళ్ల ఎడ్యుకేషన్ లోన్ ని చాలా త్వరగా తీర్చేయాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. బ్యాంకుకు వెళ్లి తన EMI పెంచమన్నాడు. ఎంతలా అంటే, నెల చివర్లో చేతిలో డబ్బుల్లేక, డాబా నుండి తందూరి రోటీలు తెచ్చుకుని, ఇంట్లో ఉన్న పచ్చడితో తినేవాడు. ఎందుకంటే అతనికి సౌకర్యం కంటే స్వేచ్ఛ ముఖ్యం.

ఇక్కడ పచ్చడితో రోటీ తినమని చెప్పడం లేదు. స్వేచ్ఛ కావాలంటే పాత comforts ని వదులుకోవడానికి సిద్ధపడాలి అని అర్థం. నిజం మరియు సౌకర్యం, ఈ రెండూ ఒకే దారిలో ఎప్పుడూ ప్రయాణించవు.

5. నిన్ను నువ్వు బంధించుకున్న కారాగారం (The Illusion of Oppression)

సమాజం మీపై ఎలా ఒత్తిడి తెస్తుంది? ఎవరైనా మిమ్మల్ని ఎలా dominate చేయగలుగుతారు? బాగా గుర్తుపెట్టుకోండి: ఎవరో మిమ్మల్ని అణచివేయడం లేదు, మీరు గీసుకున్న పరిమితులను వాడి మిమ్మల్ని భయపెడుతున్నారు.

ఒక గాలి బుడగను తీసుకోండి. దానిని ఒకరు గట్టిగా నొక్కుతున్నారు. లోపల ఉన్న గాలి ఆ ఒత్తిడిని ఎందుకు భరిస్తోంది? ఎందుకంటే, ఆ గాలి ఆ బుడగ యొక్క "సరిహద్దును" గౌరవిస్తోంది. అది పగిలిపోకూడదని చూస్తోంది. ఎప్పుడైతే ఆ గాలి "నాకు ఈ పరిమితులు వద్దు, ఇది పగిలిపోయినా పర్వాలేదు" అని నిర్ణయించుకుంటుందో, అప్పుడే ఆ బుడగ బద్దలవుతుంది. ఆ క్షణం నుండి ఆ గాలిని ఎవరైనా నొక్కగలరా?

వేదాంతంలో ఒక అద్భుతమైన వాక్యం ఉంది: "నాహం దేహాస్మి" (నేను ఈ శరీరాన్ని కాను). ఈ ప్రపంచం మిమ్మల్ని దేన్ని చూపి భయపెడుతుంది? "నీకు తిండి ఉండదు, నీ ఇల్లు పోతుంది, రోడ్డు మీద పడతావు, నీ శరీరం నాశనం అవుతుంది." ఎప్పుడైతే ఒక మనిషి, "సరే, రోడ్డు మీద పడినా పర్వాలేదు, అవసరమైతే ఈ శరీరం పోయినా పర్వాలేదు" అని నిలబడతాడో... వాడిని భయపెట్టే మగాడు ఈ భూమి మీద పుట్టలేదు.

మీరు ఏ బౌండరీస్ అయితే పెట్టుకున్నారో, వాళ్ళు ఆ బౌండరీస్ ని పట్టుకునే మిమ్మల్ని బానిసలుగా చేస్తున్నారు. "సమాజంలో నాకో పరువు ఉంది" అనే బౌండరీ పెట్టుకుంటారా? వాళ్ళు మీ పరువు తీస్తానని భయపెట్టి పని చేయించుకుంటారు. "నా కుటుంబం" అనే బౌండరీ పెట్టుకుంటారా? Emotional blackmail చేస్తారు. ఆ బౌండరీస్ తీసిపారేయండి. మీరు స్వేచ్ఛా జీవి అవుతారు.

6. వీళ్ళు ఎందుకు ఇంత త్వరగా 'హర్ట్' అవుతారు? (The Fragility of Fake Lives)

Social Media లో కానీ, ఇళ్ళల్లో కానీ... కొద్దిగా నిజం మాట్లాడగానే జనాలు తెగ feel అయిపోతారు. Hurt అయిపోతారు. బంధాలు తెంచేసుకుంటారు. ఎందుకు వాళ్ళు అంత సున్నితంగా ఉంటారు?

వాళ్ళు సున్నితంగా ఉన్నారని కాదు, వాళ్ళు పచ్చి అబద్ధంలో బతుకుతున్నారు కాబట్టి.

బంగారాన్ని ఎన్నిసార్లు విరగ్గొట్టినా మళ్ళీ అతుక్కుంటుంది. కానీ మట్టి కుండకు ఒక్క దెబ్బ తగిలితే పగిలి ముక్కలవుతుంది.

అబద్ధం ఎప్పుడూ ఒక పగిలిన గ్లాసు లాంటిది. దానికి మీరు ముందే పగుళ్లు పెట్టి ఒకదానిపై ఒకటి పేర్చి పెట్టారు. ఎవరో వచ్చి గట్టిగా ఊదగానే అది కిందపడి ముక్కలవుతుంది. ఆ ముక్కలైన దానికి ఆ గాలి ఊదిన వాడు కారణం ఎలా అవుతాడు? ఆ గ్లాసు ముందే పగిలిపోయి ఉంది!

మీరు నిజం మాట్లాడినప్పుడు మీ బంధువులు, స్నేహితులు హర్ట్ అవుతున్నారంటే, దాని అర్థం వాళ్ళ జీవితానికి సత్యం అనే పునాది లేదు. మీ మాట వాళ్ళ అహంకారాన్ని గుచ్చింది. వాళ్ళ ముసుగును లాగేసింది. అందుకే వాళ్ళు విలవిల్లాడుతున్నారు.

అలాంటి అబద్ధపు జీవితాలు బతికే వాళ్ళను చూసి మీరు జాలి పడాలి. నిజం మాట్లాడితే ఎక్కడ ఈ బంధం తెగిపోతుందో అని నిరంతరం భయపడుతూ, వాక్యాలు ఆచి తూచి వాడుతూ బతికే ఆ నరకానికి వాళ్ళు అలవాటు పడిపోయారు.

7. నిష్కారణ అపరాధ భావన వదిలెయ్.

"నేను ఇలాంటి నిజాలు మాట్లాడితే వాళ్ళు బాధపడతారు కదా, పాపం కదా" - ఈ పిచ్చి గిల్ట్ ఫీలింగ్ ని బుర్రలోంచి తీసి డస్ట్ బిన్ లో వేయండి.

మీరు ఎవరికైనా జవాబుదారీ అయితే, అది కేవలం సత్యానికి మాత్రమే. తప్పు చేసిన చోట తల వంచండి. కానీ మీరు నిజం వైపు నిలబడ్డప్పుడు, మీ ఎదురుగా ఎవడున్నా సరే కళ్ళు దించకండి, క్షమాపణ అడగకండి. వాళ్ళు ఏడుస్తారో, గుండె పట్టుకుని నాటకాలు ఆడతారో... ఆడనివ్వండి. వాళ్ళ బాధకు కారణం మీలో లేదు, వాళ్ళ లోపల పేరుకుపోయిన కపటత్వంలో ఉంది.

ఈ ప్రపంచంలో ఎనిమిది వందల కోట్ల మంది ఉన్నారు. అందరి అజ్ఞానాన్ని, మూర్ఖత్వాన్ని మోయాల్సిన కాంట్రాక్ట్ మీరు తీసుకోలేదు. వాళ్ళు నిజం వినడానికి సిద్ధంగా లేరా? వాళ్ళను బ్లాక్ చేయండి, పక్కన పెట్టండి, ముందుకు సాగిపోండి. జీవితం చాలా చిన్నది.

నిజంతో స్నేహం చేయాలంటే, ఈ సొసైటీ norms తో, అబద్ధపు మనుషులతో నిస్సిగ్గుగా బ్రేకప్ చెప్పడం నేర్చుకోవాలి.

ఎవరికో ఏదో అవుతుందని భయపడటం మానేసి, మీరు సత్యంలో బతకడం మొదలుపెట్టండి. ఎవరైతే మీ సత్యానికి నిలబడతారో వాళ్లే మీకు కావాల్సిన వారు. మిగిలిన వాళ్ళంతా మీ స్వేచ్ఛకు బంధాలు మాత్రమే.

ఉనికికి సంబంధించిన న్యాయస్థానంలో, మీరు సత్యం వైపు నిలబడితే... మిమ్మల్ని సగౌరవంగా నిర్దోషిగా ప్రకటిస్తారు. ఇప్పుడైనా తల ఎత్తి నిలబడండి! మీ చుట్టూ ఉన్న జైలు గోడలు మీరే కట్టుకున్నవని గ్రహించండి, వాటిని బద్దలు కొట్టండి.

-Surya Dilip